Contrair beleggen: vloek of zegen?
‘The trend is your friend’ wordt weleens gezegd. Beleggers hebben de neiging mee te doen met trends of hypes. Er is echter genoeg bewijs voor juist contrair beleggen, en dus niet mee te doen met de waan van de dag. Laten we in het kort vier contraire beleggingsstrategieën bespreken.
In mijn column van afgelopen donderdag stonden een aantal quotes van grote beleggers. Opvallend was dat er in een aantal quotes een gemeenschappelijke boodschap zat, namelijk dat je tegen de stroom in moet roeien. Zo was de boodschap van Warren Buffett: ‘Be greedy when others are fearful and be fearful when others are greedy’ en die van Robert Arnott: ‘Diversify globally. Own whatever’s feared, shun whatever’s beloved’.
Contrair beleggen is echter gemakkelijker gezegd dan gedaan. Het gaat namelijk sterk tegen onze natuur in. Mensen hebben de neiging om juist met de stroom mee te gaan. We storten ons liever met zijn allen de afgrond in dan dat we alleen, helemaal op ons zelf, in iets beleggen, met de kans dat het misgaat. En wat als dat dan mensen dat dan zou opvallen? Tegen de trend gaan in houdt carrièrerisico in.
Dit geldt overigens niet alleen voor beleggers, maar ook voor bijvoorbeeld bollenkwekers, vastgoedhandelaren, bankiers enzovoort. Over bankiers zei de beroemdste econoom, Maynard Keynes ooit: ‘Een "goede” bankier is niet iemand die gevaar ziet en vermijdt, maar iemand die, wanneer hij is geruïneerd, is geruïneerd op een conventionele en orthodoxe manier, samen met zijn medebankiers, zodat niemand alleen hem de schuld kan geven.’
Moeilijk dus, contrair beleggen, vandaar dat verstandig is om ook hier een goede strategie voor te formuleren, en niet zomaar wat op buikgevoel te doen. Professor Aswath Damodaran (eerder door mij uitgebreid aangehaald in een column over de risicopremie van aandelen) heeft op zijn website een mooi verhaal geschreven over contraire strategieën waarvan ik nu een ‘vrije’ samenvatting wil geven.
Damodaran begint met de constatering dat er voor contrair beleggen het nodige wetenschappelijke bewijs bestaat en dat de basis achter contrair beleggen psychologie is. Beleggers hebben namelijk de neiging op de langere termijn over te reageren, ze drijven koersen te hoog op bij positief nieuws en laten koersen te ver zakken bij negatief nieuws (gek genoeg is er op kortere termijn sprake van onderreactie: positief of negatief nieuws wordt in eerste instantie te beperkt in de koersen te verwerkt, waardoor er momentum in de koersen kan ontstaan; het momentum zorgt uiteindelijk voor overreactie).
Nu de vier contraire strategieën volgens Damodaran.
1. Koop de grootste verliezers van vorig jaar (of wellicht beter van de afgelopen jaren). De werking van deze strategie is door de Belgische wetenschappers De Bondt en Thaler bewezen in 1985. Uit een onderzoek over de periode van de jaren dertig tot begin jaren tachtig van de vorige eeuw bleek dat als een Amerikaanse belegger die steeds de grootste verliezers van het afgelopen jaar had gekocht en die vijf jaar had vastgehouden het 30% beter had gedaan dan de index en 40% beter dan een belegger die zich op de winnaars van het afgelopen jaar had geconcentreerd (overigens is bij deze strategie de timing van belang: hij is bijvoorbeeld winstgevender als deze aan het begin van het jaar wordt uitgevoerd dan midden in het jaar).
2. Koop aandelen die last hebben van ‘collateral damage’ (=nevenschade). Soms raakt een sector of land in ongenade. Denk wat er de laatste jaren is gebeurd in de bankensector of landen als Griekanland, Spanje of Italië. Maar niet alles is slecht uit zo’n sector of land. Goede aandelen opsporen die last hebben van nevenschade kan profijtelijk zijn. Let wel, het kan even duren voordat de waarde eruit komt.
3. Koop op een mogelijke rebound of comeback. Als er onverwacht slecht nieuws bekend wordt gemaakt, straffen beleggers de betreffende aandelen doorgaans rücksichtslos af. Maar niet al het slechte nieuws is hetzelfde. Er is namelijk een verschil tussen structureel of tijdelijk slecht nieuws. Statistisch is vast komen te staan dat de meeste aandelen na een initiële afstraffingen een rebound of comeback laten zien, vooral bij slecht nieuws dat van tijdelijke aard is, denk aan een eenmalige schadeclaim (zoals bij BP). Let wel dit is een kortetermijnstrategie. De aandelen dalen vaak een paar dagen en herstellen weer een paar dagen. Belangrijk is ‘entries’ en ‘exits’ heel nauwkeurig van te voren te bepalen. Vooral hier is mechanisch traden van groot belang. Inmaxxa beheert ook een speciale Rebound-strategie.
4. Zoek naar de ‘long odds options’. Deze strategie heeft betrekking op aandelen die zijn ingestort en waarvan er op dit moment niet te verwachten is dat ze zich ook zomaar uit de problemen kunnen werken. Maar het zijn tevens aandelen waarvan we wel weten dat er waarde in het bedrijf zit, bijvoorbeeld omdat er goed personeel, patenten of dochterbedrijven met verborgen waarde onderdeel van het bedrijf uitmaken. Die ‘verborgen assets’ zijn een soort langetermijncalloptie. Vaak opereren dit soort bedrijven in een snelveranderende risicovolle sector, denk aan technologie. Soms kan het snel gaan, maar soms moet je de tijd nemen, soms gaat het ook mis, waardoor spreiding ook bij deze strategie van belang is.
Volg mij op twitter: @inmaxxa
