Ontluisterende beleggingsresultaten – 2

Vorige week hadden we het over slechte beleggingsresultaten van actieve beleggers. Ook beleggers in passieve fondsen (trackers of ETF’s) maken er een potje van maken. Hoe kan dat?

De laatste maanden wordt er weer volop geschreven over de discussie of je nu actief of passief moet gaan beleggen. Ik heb al vele artikelen over dit onderwerp geschreven en ik verwijs hiervoor graag naar de beleggingsbibliotheek van Inmaxxa of de volgende artikelen in het bijzonder: Star funds, ze bestaan!, Kies altijd actief of Boetiek versus Fabriek.

Ik ben een voorstander van actief beheer, maar sluit mijn ogen niet voor het feit dat bepaalde markten zich waarschijnlijk beter lenen voor passief beheer. Het gaat dan vooral om hele liquide en efficiënte markten, waar collectieve intelligentie (zie mijn vorige column) heel groot kan zijn. De aanhangers van passief beheer beroepen zich altijd op het feit dat passieve beleggingsfondsen het wat betreft rendement beter doen dan de meeste actieve fondsen.

Dat mag inderdaad zo zijn, maar daar kunnen we twee belangrijke kanttekeningen bij plaatsen. Ten eerste zijn er wel degelijk actieve fondsen die het goed doen, in sommige gevallen zelfs veel beter dan het gemiddelde (zie ook het artikel Star funds, ze bestaan!). Ten tweede blijkt uit recent onderzoek van John Bogle dat beleggers slecht kunnen omgaan met ETF’s.

In mijn column van 11 juni toonde ik al aan dat beleggers in actieve beleggingsfondsen veel slechter presteren dan de actieve fondsen zelf. Dat had te maken met transactiekosten, maar vooral ook met slechte timing: kopen als koersen hard oplopen en verkopen als koersen hard dalen. Het blijkt nu dat beleggers in passieve fondsen aan hetzelfde euvel lijden: ook zij verspelen veel rendement door verkeerde timingbeslissingen.

En niet zo’n beetje ook! Wisten in het onderzoek van Bogle 79 onderzochte ETF’s over de afgelopen vijf jaar nog zo’n 1% gemiddeld rendement per jaar te leveren, beleggers in ETF’s verloren maar liefst 3,5% per jaar, een verschil van 4,5% (zie bovenstaande tabel). Daarmee zijn beleggers in ETF’s op z’n minst net zulke slechte timers als beleggers in actieve fondsen. Uit het Bogles onderzoek, dat ik besprak op 11 juni, bleek dat beleggers in actieve fondsen zo’n 3,7% per jaar verloren ten opzichte van actieve fondsen.

Bogle, een van de grootste voorstanders in de wereld van passief beleggen, zegt tijdens een webinar van Indexuniverse verrast te zijn over de mate waarin beleggers lijden in ETF’s. De voordelen die deze producten bieden, worden blijkbaar in de praktijk niet gerealiseerd door beleggers. En de resultaten zijn ook nog eens heel consistent en statistisch betrouwbaar, zegt hij. Dat maakt de verrassing des te groter.

Er is in mijn ogen een paar conclusies mogelijk. De meeste beleggers zijn slechte timers of timing van de financiële markten is haast onmogelijk. Er is ook nog een middenweg die ik aanhang: timing van de financiële markten is lastig en maar weinige gegeven; daarnaast moeten de potentiële extra rendementen van timing ook niet overschat worden. Wie zich dit goed realiseert, weet waarvoor hij ETF’s waarschijnlijk het beste zou kunnen inzetten: voor ‘buy and hold’.